Trong nhiều lớp học hiện nay, giáo viên vẫn tin rằng nếu trình bày đủ dữ kiện và lập luận, người học sẽ tự thay đổi cách nghĩ. Nhưng thực tế phức tạp hơn nhiều. Con người không suy nghĩ thuần lý trí. Chúng ta suy nghĩ bằng cảm xúc, bị chi phối bởi niềm tin sẵn có và các cộng đồng xã hội mà mình thuộc về. Vì vậy, thông tin mới dù đúng đến đâu cũng thường bị bỏ qua nếu nó mâu thuẫn với thế giới quan hiện tại.
Teaching Change: How to Develop Independent Thinkers Using Relationships, Resilience, and Reflection được viết ra từ chính nghịch lý đó. José Antonio Bowen cho rằng nếu giáo dục muốn chuẩn bị cho người học một tương lai đầy biến động, mục tiêu không thể chỉ dừng lại ở việc truyền đạt nội dung. Giáo dục cần giúp người học biết thay đổi chính mình, biết điều chỉnh niềm tin, hành vi và các quyết định khi bối cảnh thay đổi. Đây là một cuốn sách đặt lại câu hỏi nền tảng về mục đích của giáo dục, không nhằm tranh luận lý thuyết thuần túy, mà để dẫn dắt giáo viên và các nhà lãnh đạo giáo dục đi tới những lựa chọn sư phạm nhân bản và khả thi hơn trong thực tế.
José Antonio Bowen cũng là tác giả của cuốn sách nổi tiếng Teaching Naked: How Moving Technology Out of Your College Classroom Will Improve Student Learning, một công trình có ảnh hưởng rộng rãi trong giáo dục đại học. Ông từng giảng dạy tại Đại học Stanford, trước khi đảm nhiệm vị trí Giáo sư Caestecker tại Đại học Georgetown.
Cấu trúc sách và các luận điểm cốt lõi
Trong eaching Change: How to Develop Independent Thinkers Using Relationships, Resilience, and Reflection, tác giả Bowen lập luận rằng giáo dục cần được thiết kế lại dựa trên cách con người thực sự học và thực sự thay đổi, chứ không phải cách chúng ta mong họ học. Dựa trên các nghiên cứu liên ngành từ sinh học, kinh tế học, khoa học thần kinh và giáo dục, ông chỉ ra rằng việc học hiệu quả không thể tách rời tâm lý người học, lịch sử cá nhân, định kiến, lo âu và bối cảnh xã hội.
Một thách thức trung tâm mà cuốn sách phân tích là thách thức của việc học và thay đổi tư duy (the challenge of learning and changing minds). Con người có xu hướng kháng cự những thông tin mới nếu chúng đi ngược lại niềm tin sẵn có. Vì vậy, học tập thực sự không chỉ là tiếp nhận kiến thức mới, mà là một quá trình khó khăn, thường đi kèm với mâu thuẫn nhận thức (cognitive dissonance) và phản ứng phòng vệ về mặt cảm xúc.
Từ nhận định đó, Bowen đề xuất ba chữ R mới của giáo dục the new 3Rs of education gồm quan hệ (Relationships), năng lực phục hồi (Resilience) và sự phản tư (Reflection). Đây không phải là những kỹ năng bổ trợ, mà là nền tảng để người học có thể tiếp nhận cái mới, đối diện với bất định và tự điều chỉnh tư duy của chính mình.
Bên cạnh lập luận học thuật, tác giả bổ sung ở cuối mỗi chương các mục Key Points “Những điểm chính” và Teaching Hacks “Mẹo giảng dạy”, giúp người đọc dễ dàng tổng hợp ý tưởng cốt lõi và chuyển hóa lý thuyết thành thực hành sư phạm cụ thể. Cuốn sách được tổ chức thành ba phần chính:
Part I: Change and Learning (Thay đổi và học tập)
Chapter 1: Educating for Uncertainty (Giáo dục cho sự bất định)
Chapter 2: Your Brain Closet (Bộ não như một chiếc tủ)
Chapter 3: Aiming Your Flashlight (Chiếu đèn pin của bạn)
Chapter 4: The Difficulty of Thinking for Yourself (Sự khó khăn của việc tự suy nghĩ)
Chapter 5: The Difficulty of Thinking with Others and Why Discussion Can Fail (Sự khó khăn của việc suy nghĩ cùng người khác và vì sao thảo luận có thể thất bại)
Phần này đặt nền tảng cho toàn bộ cuốn sách khi phân tích vì sao con người gặp khó khăn trong việc suy nghĩ độc lập và vì sao các tương tác xã hội, cảm xúc và giới hạn nhận thức thường cản trở quá trình thay đổi.
Part II: The New 3Rs (Ba chữ R mới)
Chapter 6: Relationships (Quan hệ)
Chapter 7: Resilience (Năng lực phục hồi)
Chapter 8: Reflection (Phản tư)
Ở phần này, Bowen chuyển trọng tâm sang việc tạo điều kiện cho thay đổi xảy ra bằng cách xây dựng các mối quan hệ học tập an toàn, nuôi dưỡng năng lực phục hồi trước thất bại và khuyến khích người học phản tư về chính quá trình tư duy của mình.
Part III: Learning to Change (Học cách thay đổi)
Chapter 9: Driving Change “Thúc đẩy sự thay đổi”
Chapter 10: Teaching Change “Dạy học để tạo thay đổi”
Chapter 11: Designing Change “Thiết kế sự thay đổi”
Phần cuối đưa ra những gợi ý thiết kế sư phạm và tổ chức học tập nhằm giúp người học phát triển năng lực tự định hướng và duy trì khả năng thay đổi trong dài hạn.
Giá trị đối với cộng đồng YOUREORG
YOUREORG hình thành từ một niềm tin giản dị nhưng bền bỉ rằng giáo dục chỉ thực sự có ý nghĩa khi nó chạm đến cách con người suy nghĩ, cảm nhận và lựa chọn hành động. Trong hành trình ấy, việc phát triển giáo viên và nhà giáo dục không thể tách rời khỏi việc tạo ra những điều kiện để sự thay đổi bên trong có thể diễn ra.
Cuốn sách này giúp cộng đồng YOUREORG nhìn rõ hơn rằng mọi thay đổi có chiều sâu đều bắt đầu từ quan hệ. Khi lớp học và môi trường giáo dục được xây dựng trên sự tin cậy và tôn trọng, người học và người dạy mới đủ an toàn để thừa nhận mình chưa biết, đặt lại những giả định quen thuộc và bước vào quá trình học tập thực sự. Quan hệ vì thế không chỉ là bối cảnh cảm xúc, mà là nền tảng nhận thức cho việc mở rộng tư duy.
Bên cạnh đó là năng lực phục hồi, một yếu tố thường bị xem nhẹ trong các cuộc cải cách giáo dục. Học tập và đổi mới luôn đi kèm với bất định, sai lầm và căng thẳng trí tuệ. Việc nuôi dưỡng khả năng đứng vững trước những va chạm này không chỉ giúp người học tiếp tục học sâu, mà còn giúp giáo viên và nhà giáo dục duy trì sự bền bỉ nghề nghiệp trong những giai đoạn chuyển đổi liên tục.
Cuối cùng là sự phản tư, năng lực giúp con người quan sát chính cách mình suy nghĩ, nhận diện những thiên kiến và điều chỉnh lựa chọn một cách có ý thức. Với YOUREORG, phản tư không phải là một kỹ thuật, mà là một thái độ nghề nghiệp. Đó là cách để người làm giáo dục giữ được quyền chủ động, đưa ra phán đoán có căn cứ và không bị cuốn theo những thay đổi bề mặt.
Trong tổng thể đó, giá trị của cuốn sách này nằm ở chỗ nó củng cố một ngôn ngữ chung cho cộng đồng YOUREORG về chất lượng giáo dục. Một ngôn ngữ đặt trọng tâm vào con người, dựa trên hiểu biết khoa học về việc học, và đủ điềm tĩnh để nuôi dưỡng những thay đổi bền vững từ bên trong, thay vì những cải cách ồn ào từ bên ngoài.
YOUREORG trân trọng giới thiệu series sách Books That Empower Educators tới quý thầy cô và những người đồng hành cùng giáo dục trong giảng dạy quản lý và nghiên cứu.
Ban biên tập blog YOUREORG
EN 
VI