Sau khi tốt nghiệp Đại học Sư phạm TP.HCM và đi làm được 2 năm trong ngành giáo dục, tôi bắt đầu lên kế hoạch ứng tuyển thạc sĩ ngành Lãnh đạo Giáo dục.
Tháng 2/2017, tôi nhận được email đầu tiên từ University College London (UCL) về hồ sơ ứng tuyển. Cảm xúc khi ấy vừa mừng rỡ, vừa lo lắng. Tôi không biết chặng đường dài phía trước sẽ ra sao, chỉ biết mình phải bắt đầu.
8 năm sau, 9/2025, giấc mơ ngày ấy đã trở thành hiện thực, tôi giành được học bổng danh giá Chevening và nhập học thạc sỹ trường UCL ngành Educational Leadership, thuộc khoa Learning and Leadership. Khi nhìn lại, tôi nhận ra hành trình này được dẫn dắt bởi 4 nguyên tắc khoa học, gọi tắt là 4C: Clarity, Consistency, Concise, Core.
1/ Clarity (Rõ ràng về mục tiêu)
Nghiên cứu Goal-Setting Theory của Locke & Latham (2002) đã chứng minh rằng những mục tiêu cụ thể, rõ ràng và đầy thách thức sẽ thúc đẩy hiệu suất cao hơn hẳn so với những mục tiêu mơ hồ kiểu “hãy cố gắng hết sức”.
Vì vậy, ngay từ đầu tôi xác định theo đuổi ngành Educational Leadership không phải vì “nghe cho oai” mà vì nó gắn với con đường dài hạn tôi lựa chọn: trở thành nhà nghiên cứu và thực hành trong lĩnh vực quản lý giáo dục và phát triển hệ thống giáo dục. Tôi cũng tìm hiểu kỹ và biết rõ UCL là trường đại học hàng đầu về nghiên cứu giáo dục, đúng là môi trường tôi cần để trưởng thành và hiện thực hóa mục tiêu ấy. Việc xác định mục tiêu cụ thể và ý nghĩa như chiếc la bàn định hướng, giúp tôi kiên định bước tới dù hành trình kéo dài nhiều năm.
Lời khuyên: Hãy viết ra mục tiêu của bạn thành những câu chữ cụ thể, đo lường được. Mục tiêu rõ ràng sẽ neo giữ bạn trước mọi xao lãng, giúp mỗi bước đi đều có định hướng vững chắc.
2/ Consistency (Kiên định mỗi ngày)
Nhà tâm lý học Angela Duckworth (2016), tác giả của khái niệm “Grit”, khẳng định rằng thành công bền vững đến từ sự đam mê kiên trì dài hạn hơn là từ tài năng bẩm sinh. Hiểu được điều đó, tôi xây dựng cho mình một hệ thống kỷ luật và kiên định thực hiện mỗi ngày, mỗi tuần, mỗi tháng, mỗi năm:
- Mỗi ngày: tôi dành 30 phút để đọc một bài viết ngắn hoặc xem một video chuyên ngành bằng tiếng Anh, rồi ghi chú lại 3-5 ý chính.
- Mỗi tuần: tôi viết một đoạn reflection ngắn (200-300 chữ) về chủ đề giáo dục mình quan tâm, vừa luyện tư duy, vừa rèn kỹ năng viết học thuật.
- Mỗi tháng: Tham gia một buổi workshop, hội thảo, hoặc hỗ trợ một dự án nhỏ trong cộng đồng giáo dục, không cần “lớn lao”, quan trọng là liên tục rèn luyện vai trò lãnh đạo.
- Mỗi năm: Hoàn thành một bài luận học thuật hoàn chỉnh (1.000 từ) về một vấn đề giáo dục, như một cách “gom” tất cả trải nghiệm và nghiên cứu trong năm thành sản phẩm cụ thể, có thể dùng làm writing sample cho hồ sơ du học.
Khi nhìn lại, tôi nhận ra thành công không đến từ “bước nhảy vọt” nào vĩ đại, mà đến từ hàng trăm bước chân nhỏ kiên trì tôi đã bền bỉ thực hiện mỗi ngày. Có những ngày mệt mỏi hoặc nản lòng, nhưng chính những thói quen nhỏ lặp đi lặp lại đã tạo nên quán tính (momentum) giúp tôi tiến về phía trước.
Lời khuyên: Hãy tạo cho mình những thói quen nhỏ nhưng duy trì đều đặn. Sự tích lũy dần dần sẽ tạo nên sức mạnh quán tính giúp bạn bứt phá về lâu dài, thay vì trông chờ vào may mắn hay cảm hứng nhất thời.
3/ Concise (Tinh gọn để tập trung)
Theo Thuyết Tải Nhận Thức (Cognitive Load Theory) của John Sweller (1988), bộ não (cụ thể là trí nhớ ngắn hạn) chỉ xử lý hiệu quả được một lượng thông tin giới hạn tại một thời điểm; nếu chúng ta cố nhồi nhét quá nhiều thứ cùng lúc, hiệu suất tiếp thu sẽ giảm sút rõ rệt.
Việc chuẩn bị hồ sơ du học/học bổng cũng tương tự, không phải càng nhiều hoạt động thì hồ sơ càng mạnh. Một hồ sơ mạnh không phải hồ sơ “nhiều nhất”, mà là hồ sơ chọn lọc, nhất quán. Thay vì ôm đồm đủ thứ hoạt động và chứng chỉ, hãy tập trung vào những gì thực sự làm nổi bật năng lực học thuật, kỹ năng lãnh đạo, và giá trị cốt lõi của bạn.
- Học thuật: thay vì sưu tập nhiều khóa online, tôi chọn đầu tư chinh phục các chứng chỉ uy tín như TKT, CELTA của Cambridge, khóa Instructional Leadership của Harvard Graduate School of Education. Những chứng chỉ này vừa giúp tôi nâng cao chuyên môn, vừa tăng độ tin cậy trong mắt hội đồng tuyển sinh.
- Hoạt động cộng đồng: thay vì tham gia nhiều CLB không liên quan, tôi chọn các hoạt động gắn chặt với lãnh đạo giáo dục như tham gia nhóm quản lý chiến lược của cộng đồng hiệu trưởng toàn cầu thuộc mạng lưới Teach For All, và tổ chức chương trình tiếng Anh cộng đồng, đào tạo giáo viên trẻ. Đây là minh chứng rõ ràng cho khả năng lãnh đạo và cam kết với ngành.
- Kinh nghiệm & thành tích: thay vì liệt kê tất cả giải thưởng, tôi tập trung vào các fellowship danh giá từ Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, Chính phủ Áo và British Council. Những thành tích này vừa thể hiện tầm vóc, vừa tạo lợi thế cạnh tranh thực sự cho hồ sơ.
Kết quả là hồ sơ của tôi kể một câu chuyện nhất quán về hành trình và mục tiêu của bản thân, thay vì trở thành một danh sách thành tích rời rạc. Việc nói “không” với những hoạt động ngoài lề mục tiêu ban đầu rất khó, nhưng nó giúp tôi có đủ thời gian và năng lượng để tỏa sáng ở vài điểm trọng tâm và thành tích đủ sức cạnh tranh ở tầm quốc tế.
Lời khuyên: Hãy học cách ưu tiên và từ chối. Tinh gọn không có nghĩa là làm ít đi, mà là tập trung nguồn lực vào những việc trực tiếp phục vụ mục tiêu đã xác định ở phần Clarity. Một hồ sơ với vài điểm nhấn sâu sắc sẽ thuyết phục hơn nhiều so với một hồ sơ liệt kê hàng loạt hoạt động nông cạn.
4/ Core (Giá trị cốt lõi)
Nhiều nghiên cứu về tuyển sinh cho thấy hội đồng tuyển sinh của các trường top không chỉ tìm kiếm ứng viên có điểm số GPA cao, mà còn muốn thấy động cơ và giá trị cá nhân rõ ràng của từng người.
Điều giúp tôi kiên trì suốt 8 năm không chỉ là khát khao giành học bổng, mà lớn hơn thế, đó là niềm tin cốt lõi: Giáo dục có thể thay đổi cộng đồng. Chính giá trị này là nguồn động lực sâu xa giúp tôi vượt qua khó khăn.
Trong mỗi bài luận, mỗi buổi phỏng vấn, tôi luôn cố gắng truyền tải “ngọn lửa” đam mê đó, rằng tôi phấn đấu học không chỉ để thành công cho riêng mình, mà để có kiến thức và vị thế nhằm đóng góp trở lại cho xã hội. Hội đồng tuyển sinh có thể cảm nhận được sứ mệnh mà tôi theo đuổi, chứ không đơn thuần chỉ thấy một ứng viên “săn học bổng”.
Lời khuyên: Xác định và thể hiện rõ giá trị cốt lõi của bạn trong hồ sơ. Hãy tự hỏi: “Mình đang phấn đấu học tập vì điều gì lớn lao hơn bản thân?” Khi bạn chân thành thể hiện động cơ và sứ mệnh của mình, hội đồng tuyển sinh sẽ ấn tượng và nhớ đến bạn như một ứng viên có tầm nhìn và mục đích rõ ràng.
Học bổng và trường top không phải là kết quả của may mắn ngẫu nhiên, đó là trái ngọt của một chiến lược phấn đấu có cơ sở khoa học. Bốn nguyên tắc 4C chính là kim chỉ nam đã dẫn dắt hành trình của tôi:
- Clarity: Xác định mục tiêu cụ thể, rõ ràng như ngôi sao Bắc Đẩu định hướng.
- Consistency: Kiên trì với những thói quen nhỏ mỗi ngày, tạo nên thành quả lớn.
- Concise: Tinh gọn và tập trung, để não bộ và hồ sơ đều sáng rõ, nổi bật.
- Core: Giữ vững giá trị cốt lõi, cho thấy bạn học vì một sứ mệnh lớn hơn bản thân.
Một email nhỏ năm 2017 đã mở đầu hành trình 8 năm đầy cảm xúc của tôi. Nếu bạn cũng đang bắt đầu hành trình của mình, hãy xem 4C như người bạn đồng hành đáng tin cậy.
Giấc mơ hôm nay có thể trở thành hiện thực ngày mai, khi bạn biết đặt mục tiêu rõ ràng, kiên trì bền bỉ, tập trung đúng chỗ, và cháy hết mình vì giá trị cốt lõi.
Chúc bạn vững bước trên con đường chinh phục giấc mơ.
Tác giả: Thầy Lê Hoàng Phong, nhà sáng lập YOUREORG
👉 Đăng ký ngay khóa học Viết luận săn học bổng phong cách Harvard tại YOUREORG để được hướng dẫn chi tiết và thực hành viết bài luận nổi bật nhất!
Đọc thêm về khóa học: https://youre.org.vn/khoa-viet-luan-hoc-bong/
VI 
EN